2014-12-31

Justigite 2014 Naskiĝo de Kristo


 /| _|\
| |(^)|
| (  )|
\_,,_/
 / \
\__/ (kolombbirdo)

J U S T I G I T E
PER LIA AMO

== 2014 == La Festo pri la naskiĝo de Kristo (Kristnasko) ==

La festo pri la naskiĝo de Kristo rememorigas nin, ke—
AFEROJ NE ESTAS TIEL, KIEL ILI ŜAJNAS

La ŝajnoj povas trompi.  La plejparto el homoj komprenas tiun ĉi regulon.  Eble neniu pli bone komprenas la trompigan estecon de vidoj ol la lernanto de Jesuo Kristo.  La kristana fido laŭ sia priskribo estas pri la aferoj sen vido:

HEBREOJ 11:  1 La fido estas la esteco de la aferoj esperataj, la elprovo de la aferoj nevidataj.

Pro fido la kristanoj scias, ke aferoj ne estas tiel, kiel ili ŝajnas, oftege pri la plej gravaj demandoj pri vivo.

KIEL NIA MONDO EKESTIĜIS?

Ŝtonegoj, kiuj ŜAJNAS malnovegaj, kaj la lumo de steloj, kiu ŜAJNAS necesi multajn tempegojn por veni al la Tero, kondukas, ke sciencistoj decidas, ke nia universo ekvenis per granda eksplodo antaŭ kvar mil mil mil jaroj.

Aferoj tamen ne estas tiel, kiel ili ŝajnas:

HEBREOJ 11:  3 Per la fido ni komprenas, ke la mondaĝoj estas kreitaj per vorto de Dio, tiel ke tio, kio estas vidata, ne estas farita el videblaĵoj.

EL KIE VENIS LA HOMA VIVO?

Elpensi pro la vidoj, povas ŜAJNI eble al iuj, ke homoj kreskiĝis el pli malmatura vivaĵoj apud la grandaj simioj.

Aferoj tamen ne estas tiel, kiel ili ŝajnas.  La tria sublibro de la libro Genezo rakontas, ke Adam kaj Eva kreiĝis plene maturaj de Dio, farataj la glora elfaro el Lia kreitaĵaro, anstataŭ per evoluiĝo.

KIEL ONI POVAS GAJNI SAVON DE ETERNA MORTO?

La respondo, kiu ŜAJNAS la plej vera, estas, ke oni devas repagi la malbonajn farojn per bonaj faroj.

Aferoj tamen ne estas tiel, kiel ili ŝajnas:

ROMANOJ 3:  20 Per la faroj de la leĝaro, neniu korpo justiĝos en Lia vido.

Apartege je tiu ĉi festo, aferoj ne estas tiel, kiel ili ŝajnas.  Ĉar en malmola brutejo en la vilaĝo Bet-Leĥem estas fortega Reĝo, la Estro de ĉiu kreitaĵaro kaj la Savanto de la tuta mondo!  Jen la plenumo de la antaŭdiro de Miko antaŭ jarcentoj:

MIKA 5:  2 Vi, Bet-Leĥem Efrata, kvankam vi estas malgranda inter la miloj el Jehuda, el vi ja venos al Mi la Reganto en Izrael, Kies antaŭeniroj estas de malnova, de eterna.

Tiu ĉi festo ankaŭ forprenas lastan trompigantan ŝajnon por la kristano: la vido, ke ies malpiaj faroj estas tro multaj.  Ni konfesas kun Marteno LUTERO en lia MALGRANDA INSTRULIBRO: “Ni ĉiutage multe faras malpiaĵojn, kaj certe meritas nenion sed punon.”
Aferoj tamen ne estas tiel, kiel ili ŝajnas!  La anĝelo certigas nin:

LUKO 2:  10 Ne timu!  Jen, mi venigas al vi bonajn sciigojn pri granda ĝojo, kiu estas al ĉiuj homoj.  11 Naskiĝas al vi hodiaŭ en la urbo de David Savanto, kiu estas Kristo, la Sinjoro.

Nia SAVANTO naskiĝis!

(La supra estas traduko el www.lutheranspokesman.org.)

DE NORD DAKOTA

PIERRE BOTTINEAU

Pierre BOTTINEAU naskiĝis, kiam lia patrino estis en aro el manĝaĵoserĉantoj en la nordorienta angulo de nuna Norda Dakoto.  La patro estis franca kanadano, kaj la patrino Oĵibwe(-kaj-Dakota?)-indianino.  Tio signifis, ke li estas ano de la popolo MÉTIS [miksatoj].  Kaj la indianoj kaj la eŭropanoj ne amis la Métis-ojn.  Pierre tamen faris sin utila al la ambaŭ.

Kiam li havis 13 jarojn, li komencis labori sub la bestohaŭta firmao Duonmaro-HUDSON, portante sciigon inter la ŝtato Wiskonsino kaj la kanada urbo Winipego.  Li maturis al granda, forta viro, kaj edziĝis kun métis-a virino.
Je 1837 li kondukis sian familion al la defendejo SNELLING proksima al la nunaj urboj Mineapoliso kaj Sankta-Paŭlo, kie li iam helpis la militestro SIBLEY, kiu poste fariĝis la ŝtatestro de Minesoto.  Je 1840 packonsento kun la indianoj devigis, ke li transloĝis pli proksima al la urboj.  Vere, li helpis fondi ilin.  Li ankaŭ helpis fondi aliajn urbojn: en Minesoto: Osseo, Maple Grove [Acera-Arbaro], kaj ankaŭ Red Lake Falls [Akvofaloj de la Ruĝa mareto], kie li helpis, ke la Métis ekloĝis; en Norda Dakoto la urbo Wahpeton.  Je 1862 li kondukis usonanojn de la defendejo ABERCROMBIE al ora kampo en la nuna ŝtato Montano.  Kiam indianoj volis batali kontraŭ ili, li gajnis permespagon per pafi bizonojn por la indianoj.  Je la sama jaro li ankaŭ helpis SIBLEY-on pri milito kontraŭ indianoj en Minesota.  Ĉar li parolis en kelkaj indianaj lingvoj, li ofte estis tradukanto.  Li iris kun SIBLEY por militi kontraŭ indianoj en la sublando Dakoto je 1863.

La unua edzino de BOTTINEAU mortis.  Li edziĝis kun dua Métis-a virino.  Li aĉetis kaj vendis teron proksiman al la urboj, kie li laboris.  Li tamen ne gajnis multan monon.  Kiam li estiĝis maljunulo, gravuloj-amikoj petis, ke li ricevas postlaboran pagadon de la usona registaro da 50 USD po monato, ĉar li tiel laboris por ĝi.  Li mortis je la 26-a de julio, 1895.

--------------------
JUSTIGITE estas senpaga eldonaĵo.  Oni, kiu volas ekzemplon aŭ ĉiaman ricevon de ĝi povas skribi al:
JUSTIGITE is a free publication.  Anyone wanting a copy or a subscription can write to:
GARY MILLER
409 7TH AVE N2
MANDAN ND 58554-2522
U S A
Aŭ/or eo1a.blogspot.com, aŭ/or gmillernd@gmail.com

2014-11-09

Justigite 2014 Luterana refarigo

     /|_|\
    | |^| |
    |(   )|
    \_,,_/
     / \
    \__/ (kolombbirdo)
   
    J U S T I G I T E
    PER LIA AMO

== 2014 == La luterana Refarigo ==

    MARTENO LUTERO PRI JUĜADO DE ALIULO

Juĝado plaĉanta al Dio:

    Vi devas kompreni tion tiel, ke tio ne deprenas la pravaĵon de homo en la servado pri instruado al lernantoj por juĝi pri la aferoj de instruado kaj de vivo.  Certe estas debo de li por malferme mallaŭdi ĉion ajn, kio ne ĝustas kun la vera instruado, por ke ĉesigu, ke malveraj kredantaroj venos kaj ektenos. Kiam li vidis, ke vivo estas malvera, li tial devas diri kontraŭ ĝi kaj malricevi ĝin. Ni donas al li la laboron por superrigardi tion, kaj li devos respondi pri tio.

HEBREOJ 13: 17 Obeu al tiuj, kiuj vin regas, kaj submetiĝu; ĉar ili zorgas pro viaj animoj, kiel sendonte rakonton.

Vere, kiam iu ajn kristano vidas, ke lia proksimulo faras ion maljustan, li devas avertigi kaj deteni lin, kio estas neebla sen juĝi.

Malprava juĝado:

Jen bezonas la pravaĵo nomata atendado, kaj la pardonado de malpieco, per kiu unu homo tenas la pacon kun alia, kaj pardonas lin, kiel s-ta Paŭlo instruas per belaj vortoj:

ROMANOJ 15: 1 Ni, kiuj estas fortaj, devas porti la malfortaĵojn de la nefortaj, kaj ne plaĉi al ni mem.

Jen tio estas sama afero, kion Kristo diras:

MATEO 7: 1 Ne juĝu, por ke vi ne estu juĝataj.

Ni amas beligi nin kaj meti ringojn sur nin kaj vidi tion, kio estas bona en ni. Ni tamen vidas tre malgrandan makulon sur la vizaĝo de proksimulo, ni plenigas niajn okulojn per ĝi, kaj tiel grandigas ĝin, por ke ni vidas nenion bonan en li. Ni povas lerni pro tiu averto, kaj kutime atendas, kaŝas kaj beligas la malfacilaĵojn de nia proksimulo.

Aliaj bibliaĵoj pri juĝado:

JOHANO 8: 31 Se vi restos en Mia vorto, vi estas vere Miaj lernantoj; 32 kaj vi scios la veron, kaj la vero vin liberigos.

1 JOHANO 4: 1 Amataj, kredu ne al ĉiu spirito, sed provu la spiritojn, ĉu ili estas el Dio; ĉar multaj falsaj instruistoj eliris en la mondon.

MATEO 7: 15 Gardu vin kontraux la falsaj profetoj, kiuj venas al vi en sxafaj feloj, sed interne estas rabemaj lupoj. 16 Per iliaj fruktoj vi konos ilin.



    DE NORD DAKOTA

    David Houston (1841-1906)

(Traduko de rakonto de Ben Nemenoff: http://www.nd.gov/arts/online_artist_archive/images-pdfs/H/Houston_DavidHenderson.htm)

Li mem kvankam ne estis fotografisto kaj nun estas verŝajne nesciata, David HOUSTON [sono: HJU-ston] faris kelkajn plej gravajn donaĵojn al la lernado pri fotografado.  Estonta kreisto de novkreumoj, kies lerteco estis kampisto, li havis solpermesojn por la unuaj teniloj de turnebla filmo, kaj por la unuaj faldeblaj kaj tutvidaj fotografiloj.  Vere, inter 1881 kaj 1902, li memorskribis 21 apartajn fotografilojn kaj fotografilajn partojn en la estrejo de usonaj solpermesoj.  Post longa tempo la plejparto de tiuj ĉi aferoj efektiviĝis, iam kun ŝanĝetoj al la unuaj elpensoj, de la firmao EATMAN-Kodak ĉe Roĉestro, Novjorko.

HOUSTON naskiĝis la 14-an de junio, 1941, ĉe Glasgovo, Skotlando al Petro kaj Margareta HOUSTON.  En la sama jaro, la familio transloĝiĝis al Usono, loĝanta mallonge en Novjorkurbo antaŭ ekloĝis en Albanio, Novjorko.  En 1847 la familio denove transloĝiĝis, nun al la vilaĝo Kambria en meza Wiskonsino.

En 1880, havanta 39 jarojn, HOUSTON transloĝis al la okcidento al la novsublando Dakota kaj aĉetis 190 hektarojn proksimajn al la urbeto Hunter tie, kie baldaŭ estos Norda Dakoto.  En sia vivtempo li gajnis la tutnombron de 1600 hektaroj kaj estiĝis unu el la plej riĉaj kampistoj en la loko.

Estas neklare kiam li komencis pruvadi novkreadon, li tamen je la 11-a de junio, 1881, memorskribis sian unuan peton pri solpermeso.  La novkreumo estis turnilo por filmo.  La turnfilmo ankoraŭ ne estis kreita, HOUSTON tamen atendis, ke iun tagon iu kreos ĝin.  (La fotografistoj tiam faris fotografaĵojn sur vitraj tabuletoj)…

Efektive al la antaŭvido de HOUSTON, la firmao Sekaj tabuletoj kaj filmoj EASTMAN gajnis la solpermeson por fari paperan filmon en 1884…  En 1887, la pastro Hannibal GOODWIN ĉe Newark, Novĵerzeo, kreis turneblan filmon kun travidebla fondo, kiu estis tre pli turnebla.  La firmao EASTMAN aĉetis tion en 1889.

HOUSTON fine vendis la solpermeson por fari sian novkreumon por 700 USD al Wilhelmo H. WALKER de Roĉestro, Novjorko.  WALKER konsentis, ke li faros kaj vendos la fotografilon en la tuta lando.  Li tamen vendis la solpermeson al la firmao EASTMAN post nur malmultaj tagoj.

Je la 28-a de decembro, 1886 HOUSTON ricevis novan solpermeson pri ŝanĝita speco de la unua novkreumo.  Je la 14-a de majo, 1889 li vendis la solpermeson al la firmao EASTMAN por 50 USD.  La firmao ankaŭ pagis al HOUSTON 5000 USD por la unua solpermeso.

(Pri simila afero, nevino de HOUSTON, Mina Fisher HAMMER, skribis en sia libro RAKONTO DE KODAK, ke la onklo proponis la nomon “Kodak” al Georgo EASTMAN.  Ŝi esprimas, ke tio estas ŝanĝeto de la vorto “Nodak”, mallongigo de la loĝlando de HOUSTON.  Tio ĉi eble aŭ ne eble estas vera, estas tamen grave ekscii, ke Georgo solkonservis la nomon “Kodak” en 1888, antaŭ ol HOUSTON vendis la solpermesojn.)

La firmao Sekaj tabuletoj kaj filmoj EASTMAN ŝanĝis sian nomon al la firmao EASTMAN-Kodak, kaj aĉetadis solpermesojn de HOUSTON.  Tiuj enhavis faldeblajn kaj tutvidajn fotografilojn, kaj ankaŭ memplenigantan magnezian fotografan lampon kaj fotografilon eblan por meti filmon en ĝin en taglumo…

HOUSTON mortis en Hunter je la 6-a de majo, 1906…

2014-10-12

Banĝo 5

(5) AGORDOJ

Estas nenia regula kielo por agordi la bangxon.  La ludanto simple uzas tiun, kiu placxas al li.  La plej ordinara tamen estas G-agordo:

La kvina (aux mallonga) sxnuro: du G super meza C
La kvara sxnuro: D super meza C
La tria sxnuro: G super meza C
La dua sxnuro: B super meza C
La unua sxnuro: du D super meza C

La mallongigo de tiu cxi agordo estas “gDGBD”.

2014-09-26

Banĝo 4

(4) LA BANGxO

    ______
 |=|      |=|  ----- Agordaj klavoj
   | \  / |
 |=|\\ // |=|
   | |||| |
   |======|    ----- Sxnuringo
   | |||| |
   |-||||-|    ----- Nota bastoneto
   | |||| |         (Ne cxiu bangxo havas)
   |-||||-|
   | |||| |
   |-||||-|
   | |||| |
   |-||||-|
  _| |||| |
|=|\-||||-|    ----- Agorda klavo
  | ||||| |           de la kvina sxnuro
  |-|||||-|
  | ||||| |
  |-|||||-|
  | ||||| |
  |-|||||-|
  | ||||| |
  |-|||||-|
  | ||||| |
----|||||----             }
       /     |||||    \            }
     /       |||||      \          }
   /         |||||        \        } Korpo
 /           |||||          \      } (aux "poto")
|            |||||            |    }
|            |||||             |   }
 \_          |||||            /    }
 \_\_      ==|||||==        /    ----- Ponto
   \_\_      \\|//        /
     \_\      ---       /----- Mantenilo (dekstra mano)
         ----|   |---- 
              ---                ----- Vosto
             ^^^^^
             |||||
            Sxnuroj
             54321

La ordinara bangxo havas, ke la kvina (mallonga) sxnuro komencas cxe la kvina bastoneto.  Estas aparta speco, farita de la usonano Peter SEEGER, sur kiu la kvina sxnuro komencas cxe la sepa bastoneto.

2014-09-14

Banĝo 3

(3) POR KIU ESTAS LA BANGXO?

La (kvinsxnura) bangxo estas iomete malnovtempa muzikilo, bona por ludi sole aux en malgranda muzikantaro.  Mi ne konsilas gxin por jxazo aux klasika muziko, kvankam gxi iam suficxas tie.  La bangxo estas malnovpopola muzikilo, kaj superas pri “modalaj skaloj”.

La bangxo estas bona diranto de rakontetoj, kaj kauxzas, ke piedoj movas per dancado.

2014-09-05

Justigite 2014 Triunuo



 /|_ |\
|  |^|  |
|  (  )|
 \_,, /
  / \
\__/ (kolombbirdo)

J U S T I G I T E
PER LIA GRACO

== 2014 == La Triunuo ==



JEAN-HENRI FABRE:
FRANCA SCIENCISTO KONTRAŬ LA INSTRUADO PRI LA EVOLUIĜO DE VIVO

La elstaranta franca sciencisto Jean-Henri FABRE (1823-1915) donis sian vivtempon al la lernado pri rampaĵoj. Lia nova laborado faris la fundon de tiu lernkampo, tial li estas “ordinare pensita la patro de la nuntempa lernado pri rampaĵoj”. Li malricevis la instruadon de sia tempo pri la evoluiĝo de vivo, kaj lasis, ke Dio ricevis la meriton por krei tian belan mondon.

Dum aliaj sciecistoj volis fundigi la decidojn sur la lernado pri rampaĵoj mortaj, FABRE rekte rigardadis rampaĵojn en iliaj loĝejoj.

La kolega de FABRE, Charles DARWIN, nomis lin “rigardanto sen simila”. FABRE montris siajn sentojn pri DARWIN, kiam li skribis la postan:

“Estis mia laboro rakonti al li la decidon pri kelkaj provoj, kiujn li proponis al mi en niaj interskriboj— laboro tre plaĉanta, ĉar ili... dispelis, ke mi ricevu liajn temojn... Mi skribis la leteron, kiam la malfeliĉa novaĵo venis al mi: DARWIN mortis. Post serĉinta la grandegan demandon pri la ekveno de vivo, li nun luktas kun la lasta kaj plej malluma malfacilaĵo de la postmorttempo.”

FABRE finis sian tutvivan lernadon per esprimi, ke la unuaj genezaj specoj de bestoj estis senŝanĝaj, grandigante: “Ni ne povas eviti la kriadon pri la neceso de menso ĉiopova, la Kreinto kaj Komencanto de ordo... al la gloro de la Kreinto-Dio.”

FABRE decidis, ke la kredo pri evoluiĝo necesas “nekredeblan” ĉesigon de senseco, eksciante, ke la evoluiĝistoj kredas malordinarajn pensaĵojn, ekzemple:

“La vesperto estas rato, kiu kreskigis flugilojn; la kukolo estas akcipitro, kiu ĉesis labori… Nenio ĉesigas, ke li ektrovas la devenon de bestoj.”

La konsilo de FABRE estis, ke evoluiĝo ne fondiĝas sur “sufiĉe multajn trovaĵojn kaj elproveblajn fondaĵojn” por decidi, ĉu ĝi estas vera, kaj, kie ĝi ne trovas sufiĉajn fundaĵojn, ĝi uzas simpligojn por kaŝi sensciadon. FABRE ankaŭ skribis, ke pro lia lernado pri la sovaĝa mondo, li pensis evoluiĝon “la malsano de la tempo. Oni povus forpreni de mi mian haŭton pli facile ol mian fidon al Dio.”

(La supra estas el presaĵo de la Instituto por la reserĉado pri kreo [fare de Dio]— vidu icr.org.)



LA TRIUNUA DIO KREIS LA MONDON

Estas nur unu Dio, ne tri:

1 KORINTANOJ 8: 1 Ne estas Dio escepte de unu.
DEŬTERONOMIO 6: 4 Aŭskultu, ho Izrael! La Eternulo, nia Dio, la Eternulo estas unu sola.

Dio tamen montras Sin tri apartaj Estaĵoj:

FAROJ 10: 38 Jesuon, la Nazaretanon, kiun Dio sanktoleis per la Sankta Spirito kaj potenco...
MATEO 3: 16 Kaj Jesuo, baptite, supreniris tuj el la akvo; kaj jen la ĉielo malfermiĝis, kaj Li vidis la Spiriton de Dio malsuprenirantan kiel kolombo, kaj venantan sur Lin; 17 kaj jen voĉo el la ĉielo, dirante: Ĉi tiu estas Mia Filo, la amata, en kiu Mi havas plezuron.
MATEO 28: 19 Iru do kaj disĉipligu ĉiujn naciojn, baptante ilin en la nomon de la Patro kaj de la Filo kaj de la Sankta Spirito.
JOHANO 14: 16 Kaj Mi petos la Patron, kaj Li donos al vi alian Parakleton, por ke Li restadu kun vi por ĉiam; 17 tiu estas la Spirito de la vero, kiun la mondo ne povas ricevi, ĉar ĝi Lin ne vidas nek konas; vi Lin konas, ĉar Li restadas kun vi kaj estos en vi.
JOHANO 15: 26 Sed kiam venos la Parakleto, kiun Mi sendos de la Patro al vi, la Spirito de la vero, kiu devenas de la Patro, tiu pri Mi atestos.
2 KORINTANOJ 13: 14 La graco de la Sinjoro Jesuo Kristo kaj la amo de Dio kaj la kuneco de la Sankta Spirito estu kun vi ĉiuj.

Eĉ ĉe la komenco de la Tero:

GENEZO 1: 2 La Tero estis semforma kaj dezerta, kaj mallumo estis super la abismo; kaj la Spirito de Dio pendis super la akvo.
GENEZO 1: 26 Kaj Dio diris: NI kreu homon laŭ NIA bildo, similan al NI...
SENTENCOJ 8: 22 La Eternulo Min faris en la komenco de Sia vojo, antaŭ Siaj kreitaĵoj, tre malnove. 23 Antaŭ eterno Mi estis firme fondita, en la komenco, antaŭ la kreo de la Tero.
JOHANO 8: 58 Jesuo diris al ili: Vere, vere, Mi diras al vi: Antaŭ ol naskiĝis Abraham, Mi estas.



PRI NORDA DAKOTO

LA GRAFO DE SELKIRK, TOMASO DOUGLAS, KAJ LA EKLOĜEJO PEMBINA

Tomaso DOUGLAS naskiĝis je 1771 al nobla familio de Dunkan DOUGLAS, la grafo de Selkirk, ĉe la skota Insulo de s-ta Maria. Kiam Tomaso estis knabo je 1778, la usona kontraŭreĝa ŝipestro Johano Paŭlo JONES iris al la insulo por forkapti la grafon. La grafo ne ĉeestis, kaj la domanaro rapide kaŝis la junan Tomason. Lia patrino proponis, ke la maristoj anstataŭe ŝtelis la arĝentajn manĝilojn. Ili faris tiele. Poste JONES esprimis kulpsenton pri la afero, kaj redonis la manĝilojn post sep jaroj.

Tomaso DOUGLAS senantaŭvidinte ricevis la heredon de sia familio je 1799 post la morto de sia patro kaj sia sep pli maljunaj fratoj. Li iris al la lernegejo en la skota urbo Edinburgo por lerni leĝlertecon. Li vidis, ke terhavantoj forpelis malriĉajn skotojn de iliaj loĝejoj. S-ro Selkirk volis helpi ilin. Li aĉetis landparton, nomatan ASSINIBOIA, en Kanado ĉirkaŭ la rivero Ruĝa, por reloĝigi ilin. Je 1812 kelkaj reloĝantoj konstruis proksime al komercejo ĉe la kuniĝo kun alia rivero, Pembina. PEMBINA venas el la lingvo de la indianoj Ĉipewa aŭ Oĵibwej, kaj signifas "Oksikoko".

La lando jam havis la popolo MÉTIS, vorto el la franca lingvo, kiu signifas “miksita”. La Métis estis mikso de indianaj kaj “blankulaj” popoloj. Ili pensis sin amikoj de la besthaŭta-komerca firmao Nordokcidenta. La edzino de s-ro Selkirk havas parencon en la firmao Hudson-Duonmaro. La du firmaoj ĉiam luktis unu kontraŭ la alia. Eĉ malgranda milito ekokazis inter la du firmaoj. La firmao Nordokcidenta brulis militan kastelon de s-ro Selkirk, kaj li kontraŭis per kapti kastelon de Nordokcidenta. Li eluzis la grandan parton de sia mono por montri senkulpecon en la juĝejoj ĝis sia morta je 1820.

Je 1818 Usono kaj Kanado interkonsentis, ke la paralelo de 49 gradoj estas la rando inter la du landoj. Pembina nun estis havaĵo de Usono. La loĝantoj de Pembina tamen libere komercis kun la du landoj, ĝis Usono fondis militan kastelon tie je 1871. Pembina tiel estas la plej malnova urbo en Norda Dakoto.

--------------------

JUSTIGITE estas senpaga presaĵo. Oni, kiu volas ekzemplon aŭ ricevadon povas skribi al:
JUSTIGITE is a free publication. Anyone wanting a copy or subscription can write to:

GARY MILLER
409 7TH AVE NW
MANDAN ND 58554-2522
U S A




aŭ gmillernd(a)gmail.com aŭ eo1a.blogspot.com


2014-08-31

Banĝo 2

(2) MALVERAJ ONIDIROJ PRI LA BANĜO

Cxar la bangxo estas malofta muzikilo, mi jam auxdis kelkajn onidirojn pri gxi.  Mi petas, ke vi ne provu ludi la bangxon, se vi auxdis:

“Ludi la bangxon estas pli malfacile ol ludi la gitaron.”  La vero estas en la nombroj.  La gitaro havas ses sxnurojn por la ambaux manoj.  La bangxo havas kvin por la dekstra kaj kvar por la maldekstra.

“La bangxo havas belan sonon, sole kiam oni ludas gxin tre rapide.”  Estas multaj dormkantoj kaj infankantoj por la bangxo.  La bangxo havas ripozeman sonon, kiam oni malrapide ludas gxin.

2014-08-22

Justigite 2014 Kvindektaga Festo

J U S T I G I T E
PER LIA AMO

== 2014 == La Kvindekataga Festo (pri la Sankta Spirito) ==


LA DONACOJ DE LA SPIRITO

1KORINTANOJ 12: 7 Al ĉiu estas donita la elmontro de la Spirito por utilo. 8 Ĉar al unu estas donita per la Spirito la vorto de saĝeco; kaj al alia, la vorto de scio, laŭ la sama Spirito; 9 al alia, fido, en la sama Spirito; al alia, donacoj de resanigoj, en la unu Spirito; 10 kaj al alia, poveco por mirindaĵoj; kaj al alia, povo por diri pro Dio; kaj al alia, dividi inter spiritoj; al alia, apartaj lingvoj; kaj al alia, traduko de lingvoj; 11 sed ĉion tion povigas la unu sama Spirito, dividante al ĉiu aparte, kiel al li plaĉas.

Kiaj donacoj plaĉas al vi? Ĉu vi amas utilajn donacojn aŭ donacojn, donitajn simple pro plaĉeco? Pri la spiritaj donacoj, la donacoj de la Spirito ĉiam estas tio, kion ni necesas, kaj liveritaj, kiam ni necesas ilin.

La unua kaj plej grava donaco estas la Sankta Spirito mem:

FAROJ 2: 38 Repensu, kaj baptiĝu ĉiu el vi en la nomo de Jesuo Kristo por forigo de pekoj, kaj vi ricevos la donacon de la Sankta Spirito.

Vera fido estas donaco, kiun ni ne volus aŭ povus gajni pro vi mem. La sola Sankta Spirito povas doni ĝin al ni. La Spirito forprenas la troportadon pri la neceso por gajni la bonkorecon de Dio per NIAJ laboroj kaj suferoj, dum Li samtempe vestigas nin per la praveco de KRISTO.
Ĉar ni nun estas ricevataj de la Patro kiel filoj, la Spirito multe donas al ni multajn aliajn donacojn:

GALATOJ 5: 22 La frukto de la Spirito estas amo, ĝojo, paco…

En Sia saĝeco, Li donas apartajn donacojn, por ke ni lernu dependi unu de la alia, kaj servu kaj amu unu la alian, “por utilo”.

En tiu ĉi legaĵo, la sendito numeras kelkajn aliajn donacojn:

Al unu estas donita per la Spirito la vorto de saĝeco; kaj al alia, la vorto de scio, laŭ la sama Spirito.” Per ekdiri pri la donacoj de saĝeco kaj scio, Paŭlo montras ilian superan estecon kaj gravecon. La Spirito donas al iuj kristanoj la povecon por scii kaj kompreni la grandajn malsciaĵojn de la Sanktaj Skriboj, kaj tiam simple klarigi ilin.

Al alia, fido, en la sama Spirito.” La Spirito donas saveblan fidon al ĉiu kredanto. Al kelkaj kredantoj tamen Li donas eksterordinaran fidon, kiu trankvile fidas al Dio tra malfacileco.

Al alia, povo por diri pro Dio; kaj al alia, dividi inter spiritoj.” Kiaj vivdonaj donacoj por preĝejanoj— la poveco por esprimi la veron, ekscii eraron, kaj tiel ĉi konservi la preĝejanaron de malveraj instruistoj.

Resanigoj, mirindaĵoj, lingvoj.” La resanigoj montras la amon kaj zorgon de Dio por Sia popolo— kiun Li nun ofte donas per plibonigita scieco de kuracado. Lerteco pri alilandaj lingvoj estas utilaj iloj por instrui la Vorton en la tuta mondo.

Ĉiu el ni danku Dion pro la apartaj donacoj, kiujn la Spirito donis al ni, kaj penu plibonigi kaj uzi ilin por la gloro de Dio!

(La supra estas traduko el lutheranspokesman.org.)


DE NORDA DAKOTO

DAVID THOMPSON

David THOMPSON naskiĝis 1770 proksime al la urbo Londono, Anglujo. La patro mortis, kiam David havis du jarojn. Li devis eniri lernejon por malriĉuloj. Tie li lernis pri loktrovado per la steloj. Je la aĝo de 14 jaroj, li ricevis lernlaboron sub la firmao Hudson-Duonmaro en Kanado.
Je 1790 THOMPSON finis la lernlaboron. Li komencis labori pri la besthaŭta komerco, kaj faris loktabulon de la vojo al la mareto Atabaska. La firmao plibonigis lian laboron al termezuristo je 1794.
Je 1797 li forlasis la laboron ĉe la firmao Hudson-Duonmaro- sen la konvena antaŭdiro- kaj komencis labori sub la firmao Nord-Oksidenta. En la vintro li iris al nuna Norda Dakota por klarigi la randon inter Kanada kaj Usono (49 gradoj). Vere, li faris tabulon pri la lando de la mareto Superioro al la komenco de la rivero Misisipo al la mareto Winipego.
Je 1799 li edziĝis kun skot-indianino Ŝarlota SMALL. Ili havis 13 gefilojn. La geedzigo daŭris je 58 jaroj.
Je 1806 pro la zorgo, ke la verkoj de la usonanoj LEWIS kaj CLARK forprenis la komercadon kun la indianoj, la firmao sendis THOMPSON-on por fari tabulon de la rivero Kolumbia. Poste li reiris al orienta Kanada, kaj faris pli klarajn tabulojn pri la rando inter Kanada kaj Usono post la Milito de 1812. Je 1843 li presis tabulon-libron de oksidenta Kanada. Li malgajnis kiel terhavanto, kaj malriĉiĝis ĝis sia morto 1857. Pro la kosto de rompita kruro, frostitaj fingroj kaj la perdo de la unu okulo, li faris tabulojn de la plej granda parto de la Tero ol iu ajn alia termezuristo faris.

----------------------------------------
JUSTIGITE is a free publication. Anyone wanting a copy or subscription can write to us:
JUSTIGITE estas senpaga presaĵo. Iu, kiu volas ekzemplon alo ĉiufojan ricevon de ĝi, povas skribi al ni:

THE MILLERS
409 7TH AVE NW
MANDAN ND 58554-2522

U S A Aŭ: gmillernd@gmail.com; aŭ: eo1a.blogspot.com

2014-08-17

Kiel ludi la banĝon 1

 KIEL LUDI LA

B A N Gx O N



ANTAUxPAROLO POR LA ESPERANTO EKZEMPLO

Iu ajn, kiu lernas la lingvon Esperanto, ja meritas senpagan lecionon pri la bangxo.  Mi esperas skribi tie cxi en mia interreta taglibro kelkajn lecionojn; mi kvankam ne scias, kiel ofte.  Bonvolu eklegu tie cxi por lerni.  Mi certe respondos al demandoj, sed kun la sama ofteco. Mi dankas al iu ajn leganto antauxe.

(1) HISTORIO PRI LA BANGxO

La bangxo devenis fare de negraj servuloj en Usono.  Estas du historietoj pri la deveno:

Historieto (1)

La servuloj kreis la bangxon laux antauxa muzikilon, la afrikana REBEK.

La supra historieto bezonas ankoraux klarigojn.  Kial la bangxo havas korpon similan al tamburo?  La REBEK havas tri sxnurojn, la bangxo kvin.  Ankaux la historieto (2) pli bone felicxigas.

Historieto (2)

La tamburo estis la plej grava muzikilo de la afrikaj servuloj, cxar ili amis danci laux gxi.  Iliaj havantoj tamen estis tre piaj, kaj tial forprenis iliajn tamburojn.  La negroj dauxrigis havi la tamburojn per alivesti ilin per sxnuroj kaj bastono.  Dum la havanto rigardis la servulojn, ili ludas la sxnurojn, kaj dum la havanto forestis, ili ludis la tamburon.

La bangxo malrapide venis al liberaj usonanoj.  Gxi unue venis al malricxaj logxantoj en la montoj Apalacxioj.  En la 1840-aj jaroj la unuaj lertfaritaj bangxoj aperis.  La usona muzikverkisto Stephen FOSTER faris gxin pli amata per uzi gxin en simplaj muzik-kaj-dancaj verkoj.  Plej utila por la bangxo estis la usona enlanda milito (1861-1865), kiu permesis, ke multaj nordaj usonanoj unue auxdas gxin.  Poste multaj ili faris siajn bangxojn, kaj cxiu en Usono konis la bangxon.  Ankaux irlandanoj kaj aliaj britinsulanoj filricevis la bangxon (cxar ili amas la “modojn” de muziknotaroj; vidu malsupren).  La bangxo ankoraux sxajnas maloftan en la resto de la mondo, tamen cxiu scias gxin kiel usona muzikilo.

Estas ankaux bangxoj kun kvar sxnuroj, kiuj estas pli tauxga por ludi en grandaj muzikantaroj.  La kvinsxnura estas la unua, kaj mi skribos sole pri tiu cxi.

2014-06-08

Antaŭ la batal', patrino

Antaŭ la batal', patrino,  Grande pensas mi pri vi,
Rigardante sur la kampo  Malamikojn en la vid'.
Ĉirkaŭ mi kunuloj kuŝas,  Pensas pri la hejm' kaj Di',
Ĉar ni scias eble morgaŭ,  Ke en tero dormos ni.

REKANTAĴO:
Eble vi neniam premos  Min al via kor', patrin'.
Ho, se mi estos kun la mortaj,  Certe vi memoros min.

Jen, mi aŭdas la trumpetojn,  La batalsignal' al ni.
Dio nun defendu ĉiujn,  Kiel ĉiam faras Li.
Jen "La Liberiga Krio"  Sonas en nia orel';
Ni kuraĝos ĉe la flago,  Aŭ ni dormos en la ter'.

2014-05-25





 ‏J‭  ‬U‭  ‬S‭  ‬T‭  ‬I‭  ‬G‭  ‬I‭  ‬T‭  ‬E
PER‭ ‬LIA‭ ‬AMO

‎== ‏2014‎ == ‏La‭ ‬Releviĝo‭ ‬de‭ ‬Kristo‭ ==



LA‭ ‬MALFELIĈAJ‭ ‬POSTAĴOJ‭ ‬PRO‭ ‬LA‭ ‬NEO‭ ‬DE‭ ‬LA‭ ‬REVIVIĜO‭ ‬DE‭ ‬KRISTO

Ĉu‭ ‬homo‭ ‬povus‭ ‬esti‭ ‬kristano‭ ‬kaj‭ ‬ne‭ ‬kredas‭ ‬al‭ ‬la‭ ‬korpa‭ ‬reviviĝo‭ ‬de‭ ‬la‭ ‬Kristo‭ ‬el‭ ‬la‭ ‬mortintoj‭?  ‬La‭ ‬sendito‭ ‬Paŭlo‭ ‬diras,‭ ‬ke‭ ‬nei‭ ‬la‭ ‬revivĝon‭ ‬de‭ ‬la‭ ‬Kristo‭ ‬venigas‭ ‬malfeliĉajn‭ ‬postaĵojn:

Postaĵo‭ ‬#1‭) ‬VANAJ‭ ‬FIDO‭ ‬KAJ‭ ‬INSTRUADO

1‎ ‏KORINTANOJ‭ ‬15:‭  ‬14‭ ‬Se‭ ‬Kristo‭ ‬ne‭ ‬releviĝis,‭ ‬vana‭ ‬ja‭ ‬estas‭ ‬nia‭ ‬instruado,‭ ‬vana‭ ‬ankaŭ‭ ‬estas‭ ‬via‭ ‬fido.‭  ‬15‭ ‬Jes,‭ ‬kaj‭ ‬ni‭ ‬montriĝos‭ ‬kiel‭ ‬falsaj‭ ‬rakontantoj‭ ‬de‭ ‬Dio‭; ‬tial‭ ‬ke‭ ‬ni‭ ‬rakontis‭ ‬pri‭ ‬Dio,‭ ‬de‭ ‬Li‭ ‬relevis‭ ‬Kriston.

Se‭ ‬Kristo‭ ‬ne‭ ‬releviĝis,‭ ‬la‭ ‬skribantoj‭ ‬Mateo,‭ ‬Marko,‭ ‬Luko‭ ‬kaj‭ ‬Johano,‭ ‬kaj‭ ‬la‭ ‬senditoj‭ ‬Petro‭ ‬kaj‭ ‬Paŭlo,‭ ‬ĉiuj‭ ‬estas‭ ‬malveruloj.

Estis‭ ‬centoj‭ ‬da‭ ‬homoj,‭ ‬kiuj‭ ‬vidis‭ ‬la‭ ‬releviĝo‭ ‬de‭ ‬Jesuo.‭  ‬Nia‭ ‬kristana‭ ‬fido‭ ‬havas‭ ‬fondon‭ ‬sur‭ ‬la‭ ‬vortoj‭ ‬de‭ ‬tiuj‭ ‬okulvidantoj.

Postaĵo‭ ‬#2‭) ‬ANKORAŬ‭ ‬EN‭ ‬NIAJ‭ ‬MALPIAĴOJ

1‎ ‏KORINTANOJ‭ ‬15:‭  ‬17‭ ‬Se‭ ‬Kristo‭ ‬ne‭ ‬releviĝis,‭ ‬via‭ ‬fido‭ ‬estas‭ ‬vana‭; ‬vi‭ ‬estas‭ ‬ankoraŭ‭ ‬en‭ ‬viaj‭ ‬malpiaj‭ ‬faroj.

Nia‭ ‬fido‭ ‬estas‭ ‬senhelpema‭— ‬utila‭ ‬por‭ ‬nenio‭— ‬se‭ ‬ni‭ ‬fondas‭ ‬ĝin‭ ‬sur‭ ‬Jesuon‭ ‬Kriston‭ ‬mortan.
Certe,‭ ‬fido‭ ‬mem‭ ‬ne‭ ‬kaŭzas‭ ‬veraĵon.‭  ‬Fido‭ ‬estas‭ ‬simple‭ ‬tiel‭ ‬bona‭ ‬kiel‭ ‬la‭ ‬celon,‭ ‬al‭ ‬kiu‭ ‬oni‭ ‬kredas.‭  ‬Kelkaj‭ ‬homoj‭ ‬kredas‭ ‬al‭ ‬Budho,‭ ‬Kriŝno‭ ‬kaj‭ ‬aliaj‭ ‬falsaj‭ ‬dioj‭; ‬tia‭ ‬kredo‭ ‬ne‭ ‬savos‭ ‬ilin‭ ‬en‭ ‬la‭ ‬Juĝa‭ ‬tago.‭  ‬La‭ ‬sama‭ ‬afero‭ ‬estas‭ ‬vera‭ ‬al‭ ‬kristanoj.‭  ‬Se‭ ‬Kristo‭ ‬ne‭ ‬releviĝus‭ ‬el‭ ‬la‭ ‬mortintoj,‭ ‬Lia‭ ‬laboro‭ ‬pri‭ ‬nia‭ ‬savo‭ ‬estus‭ ‬plena,‭ ‬kaj‭ ‬ni‭ ‬ankoraŭ‭ ‬restis‭ ‬en‭ ‬malpiaj‭ ‬faroj.

Postaĵo‭ ‬#3‭) ‬NENIU‭ ‬VIVO‭ ‬POST‭ ‬LA‭ ‬MORTO

1‎ ‏KORINTANOJ‭ ‬15:‭  ‬18‭ ‬Tiuokaze‭ ‬ankaŭ‭ ‬pereis‭ ‬la‭ ‬ekdormintoj‭ ‬en‭ ‬Kristo.

Se‭ ‬Kristo‭ ‬ne‭ ‬releviĝus,‭ ‬estus‭ ‬nenia‭ ‬espero‭ ‬pri‭ ‬estonta‭ ‬vivo‭— ‬nek‭ ‬por‭ ‬niaj‭ ‬amatoj,‭ ‬kiuj‭ ‬jam‭ ‬mortis‭ ‬per‭ ‬Kristo,‭ ‬nek‭ ‬por‭ ‬ni.

1‎ ‏KORINTANOJ‭ ‬15:‭  ‬19‭ ‬Se‭ ‬nur‭ ‬en‭ ‬ĉi‭ ‬tiu‭ ‬vivo‭ ‬ni‭ ‬esperis‭ ‬en‭ ‬Kristo,‭ ‬ni‭ ‬estas‭ ‬el‭ ‬ĉiuj‭ ‬homoj‭ ‬la‭ ‬plej‭ ‬mizeraj.

SED‭ ‬NUN‭ ‬KRISTO‭ ‬RELEVIĜIS‭!

La‭ ‬krista‭ ‬kredo‭ ‬sen‭ ‬releviĝinta‭ ‬Savinto‭ ‬kaj‭ ‬sen‭ ‬la‭ ‬sura‭ ‬espero‭ ‬pri‭ ‬nia‭ ‬relevigo‭ ‬estas‭ ‬pli‭ ‬malbona‭ ‬ol‭ ‬neniu‭ ‬kredo.

1‎ ‏KORINTANOJ‭ ‬15:‭  ‬20‭ ‬Sed‭ ‬nun‭ ‬la‭ ‬Kristo‭ ‬releviĝis‭ ‬el‭ ‬la‭ ‬mortintoj.

Kristo‭ ‬ja‭ ‬releviĝis,‭ ‬kaj,‭ ‬kiel‭ ‬postaĵo,‭ ‬nia‭ ‬fido‭ ‬kaj‭ ‬instruado‭ ‬ne‭ ‬estas‭ ‬senutilaj,‭ ‬niaj‭ ‬malpiaj‭ ‬faroj‭ ‬pardoniĝis,‭ ‬la‭ ‬morintinoj‭ ‬vivas‭ ‬en‭ ‬la‭ ‬ĉielo,‭ ‬kaj‭ ‬ni‭ ‬el‭ ‬ĉiuj‭ ‬homoj‭ ‬estas‭ ‬la‭ ‬plej‭ ‬feliĉaj‭!



DE‭ ‬NORDA‭ ‬DAKOTO

AGLO-VIRINO:‭ ‬SR-A‭ ‬MATILDA‭ ‬GALPIN

Aglo-virino‭ ‬estis‭ ‬un‭ ‬el‭ ‬la‭ ‬plej‭ ‬gravi‭ ‬homoj,‭ ‬loĝanta‭ ‬ĉe‭ ‬la‭ ‬defendejo‭ ‬RICE‭ ‬1864.‭  ‬Ŝi‭ ‬ankau‭ ‬estis‭ ‬konata‭ ‬per‭ ‬la‭ ‬nomo,‭ ‬iun‭ ‬ŝia‭ ‬familio‭ ‬donis‭ ‬al‭ ‬ŝi‭ ‬en‭ ‬infaneco:‭ ‬Aglo-Virino-Kiun-Ĉiuj-Rigardas‭ [‬Wambdi-Aŭtepe-Win‭]‬.‭  ‬Post‭ ‬ŝiaj‭ ‬gepatroj‭ ‬mortis,‭ ‬ŝi‭ ‬edziniĝis‭ ‬al‭ ‬Honore‭ ‬PICOTTE,‭ ‬komercisto‭ ‬de‭ ‬la‭ ‬Nordamerika‭ ‬besthaŭta‭ ‬firmao‭ ‬ĉe‭ ‬la‭ ‬defendejo‭ ‬PIERRE.‭  ‬Ĉirkaŭ‭ ‬1850‭ ‬ŝi‭ ‬edziniĝis‭ ‬al‭ ‬Charles‭ ‬GALPIN.‭  ‬Ofte‭ ‬priskribita‭ ‬kiel‭ ‬virino‭ ‬saĝa,‭ ‬ŝi‭ ‬faris‭ ‬ĉion,‭ ‬kion‭ ‬ŝi‭ ‬povis‭ ‬fari,‭ ‬por‭ ‬antaŭenigi‭ ‬pacon.
Iun‭ ‬tagon‭ ‬je‭ ‬la‭ ‬komenco‭ ‬de‭ ‬printempo‭ ‬1865,‭ ‬ŝi‭ ‬vidis,‭ ‬ke‭ ‬du‭ ‬dakota-indianoj‭ ‬volas‭ ‬ekbruligi‭ ‬la‭ ‬defendejo‭ ‬RICE.‭  ‬Ŝi‭ ‬iris‭ ‬al‭ ‬ili,‭ ‬kaj‭ ‬ordonis,‭ ‬ke‭ ‬ili‭ ‬foriru.‭  ‬Alia‭ ‬ekbatalo‭ ‬ĉe‭ ‬la‭ ‬lignodomo‭ ‬ĉe‭ ‬la‭ ‬defendejo‭ ‬1865‭ ‬kaŭzis‭ ‬la‭ ‬vundigon‭ ‬de‭ ‬submilitestro‭ ‬WILSON.‭  ‬Tri‭ ‬pafĵetiloj‭ ‬batis‭ ‬brakon,‭ ‬kruron‭ ‬kaj‭ ‬la‭ ‬bruston,‭ ‬kaj‭ ‬kaŭzis,‭ ‬ke‭ ‬li‭ ‬falis‭ ‬de‭ ‬sur‭ ‬ĉevalon,‭ ‬rompante‭ ‬kokson.‭  ‬S-ra‭ ‬GALPIN‭ ‬vidis,‭ ‬ke‭ ‬batalantoj‭ ‬kuris‭ ‬al‭ ‬li‭ ‬por‭ ‬gajni‭ ‬lian‭ ‬harhaŭton.‭  ‬Ŝi‭ ‬kuris‭ ‬por‭ ‬helpi‭ ‬lin.‭  ‬Ĉirkaŭprenante‭ ‬lin,‭ ‬ŝi‭ ‬forkurigis‭ ‬la‭ ‬batalantoj‭ ‬per‭ ‬kontraŭdirado.
Reprezentantoj‭ ‬el‭ ‬multaj‭ ‬dakotaj‭ ‬subpopoloj‭ ‬subskribis‭ ‬interligon‭ ‬1882‭ ‬kaj‭ ‬1883,‭ ‬kiu‭ ‬kreis‭ ‬apartajn‭ ‬zorgantarojn‭ ‬interne‭ ‬de‭ ‬la‭ ‬Granda‭ ‬siua‭ ‬konservlando.‭  ‬La‭ ‬sola‭ ‬virino,‭ ‬kiu‭ ‬subskribis‭ ‬la‭ ‬interligon‭ ‬estis‭ ‬Aglo-Virino.

----------------------------------------
JUSTIGITE‭ ‬is‭ ‬a‭ ‬free‭ ‬publication.‭  ‬Anyone‭ ‬wanting‭ ‬a‭ ‬copy‭ ‬or‭ ‬subscription‭ ‬can‭ ‬write‭ ‬to‭ ‬us:
JUSTIGITE‭ ‬estas‭ ‬senpaga‭ ‬presaĵo.‭  ‬Iu,‭ ‬kiu‭ ‬volas‭ ‬ekzemplon‭ ‬alo‭ ‬ĉiufojan‭ ‬ricevon‭ ‬de‭ ‬ĝi,‭ ‬povas‭ ‬skribi‭ ‬al‭ ‬ni:

THE‭ ‬MILLERS
409‎ ‏7TH‎ ‏AVE‭ ‬NW
MANDAN‭ ‬ND‭ ‬58554-2522
U‭ ‬S‭ ‬A‭ ‬Aŭ:‭ ‬gmillernd‭(a)‬gmail.com‭; ‬aŭ:‭ ‬eo1a.blogspot.com

2014-05-21

Frostigita

Nova movbildo de DISNEY estas FROSTIGITA.  Ĝi estas pri du fratinoj.  La pli maljuna Elsa estas sub nesciata malbeno, kiu kaŭzas, ke ĉio, kion ŝi tuŝas, fariĝas glacio.  Dum ŝi maturigas, ŝia “koro” ankaŭ fariĝas pli kaj pli malvarma.  Post ŝi fariĝas la reĝino de la lando, la lando mem havas ĉiaman vintron.  La pli juna fratino Ana kun sia “plaĉvarma” koro devas ŝanĝi la koron de sia fratino kaj savi la reĝlandon.

DISNEY faris verkon laŭ antaŭaj verkoj— laŭ la kiao de la “forta virino”, jam vidita en tiaj movbildoj POKAHONTAS kaj MULAN.  Ĝi kvankam ne estas ridverko, FROSTIGITA ridindigas la malnovajn rakontetojn, kiel ŜREK kaj multaj aliaj ridindigas.  Ekzemple, la junulo, kiu ŝajnas “Reĝido Ĉarma” vere estas la malbonulo de la movbildo.

Per FROSTIGITA, DISNEY kreis novan mikson el malnovaj partoj el estintaj movbildoj.  Al oni tamen la novaj kantoj kaj belaj bildoj povas plaĉi.

2014-04-05

Frua Esperanto

THE EARLY ESPERANTO OF THE BIBLE
-> LA FRUA ESPERANTO DE LA SANKTAJ SKRIBOJ

The Bible was translated by Zamenhof himself.  About ten years later a group of people revised it.
-> ZAMENHOF mem tradukis la Sanktajn Skribojn.  Post ĉirkaŭ dek jaroj alia tradukantaroj ŝanĝis ĝin.

It contains many words that are made up of simpler words joined together.  It also contains many words not found in the "Universala Vortaro."  Obviously there was some disregard for the work of previous lexicographers.
-> La libro havas multajn vortojn, kiuj estas faritaj per unuigi pli simplajn vortojn.  Ĝi ankaŭ havas multajn vortojn netrovebla en la Universala vortaro.  Klare estis senzorgeco pri la laboro de antaŭaj vortlibristoj.

Joining smaller words does, however, not just make for a simpler language, but there is a beauty to words that are formed in this way.
-> Unuigi pli malgrandajn vortojn tamen ne simple faras pli simplan lingvon, sed estas beleco pri vortoj, kiuj tiel fariĝas.

Ekzemploj:

 to anoint sankt'ole'i
    bald sen'har'a
  a bee (generic) pik'muŝ'o
  a clue post'e'sign'o
    colorful miks'kolor'a
  a concubine krom'vir'in'o
  a contract inter'lig'o
the dawn maten'ruĝ'o
 to drill tra'pik'i
 to drive (cattle, etc.) pied'prem'i
 to explain signifo'klar'ig'i
 to flee for'kur'i
  a fly (biting or stinging) pik'muŝ'o
  a foreigner ali'land'an'o, pas'loĝ'ant'o
  a giant grand'eg'ul'o
 to harvest de'pren'i
  a home loĝ'ej'o
    homeland nask'iĝ'land'o
  a memorial memor'sign'o
the palm (of the hand) man'plat'o
    pay (salary) labor'pag'o
 to pick (berries, etc.) de'pren'i
 to pierce tra'pik'i
  a plate (plaque) tabul'et'o
 to pursue post'kur'i
  a rape per'fort'aĵ'o
    real estate kampo'part'o
  a residence loĝ'ej'o
    safe sen'danĝer'a
  a tattoo en'tranĉ'o
  a thumb dik'a fingr'o
  a trace post'e'sign'o
    tracks (from animals, etc.) post'e'sign'o
 to trim pri'tranĉ'i